Het begrijpen van de financiële jaarrekeningen van een bedrijf onthult hoop, angsten en kleine geheimen. Analisten onderzoeken trends in resultatenrekeningen, kasstroomoverzichten en balansen – en berekenen en interpreteren ratio’s om de sterkte van een bedrijf ten opzichte van zijn rivalen te beoordelen. Dit artikel helpt je op weg om deze financiële overzichten te begrijpen, de belangrijkste verhoudingen te analyseren en aandelen te kiezen zoals de Pro’s.

Financiële analyse 101
Hoe kun je resultatenrekeningen, kasstromen en balansen kritisch evalueren?

Introductie
Dus jij ontwerpt raketten in je vrije tijd? Indrukwekkend! Maar als het gaat om het analyseren van de financiële gegevens van een bedrijf, gaat het begrijpen van al die cijfers zonder hulp zelfs de beste te boven – en daarom zijn wij hier om jou te helpen.

Als je jouw weg kent in de financiële overzichten van een bedrijf uit het verleden en het heden, kan je als  belegger een bedrijf echt begrijpen: zijn hoop, zijn angsten en zijn kleine geheimen. Er zijn drie hoofdonderdelen die belangrijk zijn: de resultatenrekening, het kasstroomoverzicht en de balans.

De winst-en-verliesrekening geeft een overzicht van de inkomsten, uitgaven en resulterende inkomsten die relevant zijn voor een bepaalde periode – meestal een kwartaal, een half jaar of een heel jaar. Het kasstroomoverzicht geeft een overzicht van de bronnen en het gebruik van contanten door een bedrijf voor operationele, investerings- en financieringsactiviteiten. De balans geeft een overzicht van alle bezittingen, de waarde en hoe ze zijn gefinancierd, waardoor de financiële positie van het bedrijf op één moment in de tijd wordt uitgekristalliseerd. 💎

Een financieel analist onderzoekt trends in belangrijke financiële statistieken, berekent en interpreteert ratio’s, vergelijkt deze met de concurrenten van het bedrijf – en nog veel meer. Het is geen rocket science, maar het is de moeite waard om het goed te doen. 

Analyse van resultatenrekeningen
Voordat je een financieel overzicht analyseert, moet je eerst weten waar je naar kijkt. Hier is een voorbeeld van een eenvoudige resultatenrekening:

Laten we dat eens opsplitsen. Opbrengst is de hoeveelheid geld die wordt gegenereerd door de verkoop van producten en diensten, en wanneer je de directe kosten van het beschikbaar stellen van die producten en diensten – gezamenlijk de verkoopkosten genoemd – aftrekt, krijg je brutowinst. Haakjes geven altijd een negatief bedrag aan, dus (200) is hetzelfde als -200. Als Apple iPhones verkoopt voor $800, wat het bedrijf $500 kost om te produceren en verkopen in winkels of online, maakt het een brutowinst van $300 op elke verkochte iPhone. 👌

De bedrijfskosten omvatten alle indirecte kosten die verband houden met verkoop: marketing- en advertentie-uitgaven bijvoorbeeld, evenals de dagelijkse kosten van het runnen van het bedrijf. Trek dit af van de brutowinst en je komt uit op het bedrijfsresultaat – dat is in feite het bedrag van de gerealiseerde winst vóór lastige aftrekkingen zoals rente en belastingkosten. Zodra we deze hebben afgetrokken, hebben we het definitieve cijfer in de resultatenrekening: het netto-inkomen.

Beleggers beschouwen het nettoresultaat van een bedrijf vaak als een percentage van de inkomsten. Deze winstmarge geeft aan hoeveel cent winst het bedrijf maakt voor elke dollar aan omzet – hoe hoger hoe beter. Het is zelfs nog informatiever als we die winstmarge vergelijken met die van die van het bedrijf; consistent hogere winstmarges duiden op een superieure operatie. 🧐

Een andere veel voorkomende ratio – in dit geval gebruikt om de financiële gezondheid van een bedrijf te beoordelen – is de rentedekking, die wordt berekend door het bedrijfsresultaat te delen door de rentelasten. Deze ratio meet het vermogen van een bedrijf om zijn uitstaande schuld te ‘onderhouden’ of rente te betalen – en nogmaals, hoe hoger hoe beter.

Laten we, om al deze analyses in de praktijk te brengen, eens kijken naar de resultatenrekeningen van twee hypothetische bedrijven in dezelfde branche: Beter B.V. en Minder B.V.

Beter B.V. heeft hier veel dat je als investeerder zou willen zien. Ten eerste laat het bedrijf van jaar tot jaar een consistente omzetgroei zien. Ten tweede heeft het bedrijf sterke winstmarges die ook toenemen. Dat komt omdat Beter B.V. zijn kosten onder controle houdt terwijl de omzet groeit, wat betekent dat het netto-inkomen sneller stijgt dan de omzet. Ten derde heeft het bedrijf een gezonde rentedekkingsgraad van meer dan 6. Dat betekent dat de nettowinst zes keer groter is dan de kosten van de rente; bestaande schulden zijn geen probleem.

Laten we nu eens kijken naar de resultatenrekening van Minder B.V.:

Uh oh: dit is nogal een contrast met GoodCo, en zeker niet wat je als investeerder zou willen zien. De omzetgroei van Minder B.V. is van jaar tot jaar volatiel en is in de loop van de tijd negatief. Het bedrijf werkt ook aan flinterdunne marges die gestaag krimpen – wat nooit een goed teken is. Ten slotte is de rentedekkingsgraad aanzienlijk lager dan die van Beter B.V.; als de inkomsten een klap krijgen of de kosten stijgen, kan het moeilijk zijn om zijn uitstaande schuld af te handelen. 🙈

Het analyseren van kasstroomoverzichten
In het kasstroomoverzicht worden de bronnen en het gebruik van contanten door een bedrijf voor drie hoofdactiviteiten uitgelegd. Hier is een eenvoudig voorbeeld:

Zoals de aanwezigheid van nettowinst suggereert, is de kasstroom uit bedrijfsactiviteiten (Cashflow from Operations ofwel CFO) de cruciale hoeveelheid geld die wordt gegenereerd uit kernactiviteiten, zoals het maken en verkopen van producten. Het wordt berekend door alle niet-contante uitgaven die eerder werden afgetrokken van het nettoresultaat (zoals afschrijving en amortisatie, waarbij rekening wordt gehouden met de afnemende waarde van activa in de loop van de tijd) bij elkaar opgeteld en rekening te houden met eventuele wijzigingen in het werkkapitaal, zoals een toename van de voorraad (wat een uitgaande kasstroom vertegenwoordigt).

De kasstroom uit investeringen (Cashflow from Investing ofwel CFI) omvat kapitaaluitgaven – het bedrag dat wordt besteed aan het bouwen van nieuwe fabrieken en winkels, de aankoop van apparatuur, enzovoort – evenals al het geld dat is verdiend (of verloren) via andere activiteiten van het type investering: overnames, verkoop van activa, enzovoort. Ten slotte toont de kasstroom uit financiering (Cashflow from Financing ofwel CFF) het resultaat van de inkomsten en uitgaven ten gevolge van dividendbetalingen, uitgiften of terugkopen van aandelen, en het aangaan of afbetalen van schulden, d.w.z. obligaties en leningen. 🔁

Een van de eerste dingen die je moet achterhalen bij het analyseren van een kasstroomoverzicht, is de omrekeningskoers van het bedrijf. Cash, zoals ze zeggen, is koning – en deze statistiek meet de potentie van een bedrijf om boekhoudkundige winst (zoals weergegeven in de winst-en-verliesrekening) om te zetten in echt geld op de bank. Het is de ratio tussen de CFO en de nettowinst. Je raadt het al, des te hoger de ratio, des te beter. Nogmaals, het is nog informatiever als we de conversieratio van het bedrijf in contanten vergelijken met die van zijn concurrenten.

Een ander onderwerp waar beleggers graag naar kijken, is hoeveel vrije cashflow (Free Cashflow ofwel FCF) het bedrijf genereert en wat het ermee doet. FCF vertegenwoordigt de hoeveelheid contanten dat wordt gegenereerd na alle noodzakelijke herinvesteringen in het bedrijf; het wordt berekend als CFO minus kapitaaluitgaven. Wat beleggers idealiter willen zien, is een positieve en groeiende FCF die het bedrijf gebruikt om schulden af te betalen – en aan aandeelhouders uitdeelt door middel van dividenden en terugkoop van eigen aandelen, natuurlijk. 😉

Negatieve FCF komt veel voor bij jonge bedrijven die veel geld uitgeven om te groeien – en dat is prima, zolang je denkt dat de groeistrategie van het bedrijf zal leiden tot een positieve FCF. Maar aanhoudend negatieve FCF – vooral bij een meer volwassen bedrijf met veel concurrentie – is nooit een goed teken. Om het nog erger te maken, zal een bedrijf in deze positie voortdurend moeten financieren door nieuwe aandelen uit te geven – en dat laatste verwatert de waarde van bestaande aandelen.

Laten we, om deze punten beter te illustreren, nogmaals twee hypothetische bedrijven in dezelfde branche vergelijken: Super B.V. en Vreselijk B.V.

De CFO van Super B.V. groeit elk jaar en heeft een zeer hoge cash-conversie ratio. Het genereert niet alleen positieve FCF, maar dat cijfer groeit elk jaar. Hierdoor kan het bedrijf elk jaar een steeds groter bedrag aan contanten teruggeven aan de aandeelhouders van Super B.V. Let ten slotte op de netto toename van contanten elk jaar behalve in 2017, toen het bedrijf veel schulden terugbetaalde. Dat is geen slecht gebruik van contant geld; het zou de rentelasten moeten verlagen en de algemene risico’s moeten verminderen. 👍

Laten we nu eens kijken naar het kasstroomoverzicht van Vreselijk B.V.:

De CFO van Vreselijk B.V. krimpt elk jaar – en de cash-conversie ratio van minder dan 50% is erg laag. Het genereert ook steeds meer negatieve FCF. Om dat tekort aan te vullen, moet het bedrijf constant zowel nieuwe aandelen als schulden uitgeven – en ondanks dat neemt de geldstapel nog steeds consequent af …

Analyseren van balansen
Op de balans staan de activa die eigendom zijn van het bedrijf, de waarde en hoe ze zijn gefinancierd, allemaal op één moment in de tijd. Hier is een voorbeeld van een eenvoudige balans:

Aan de linkerkant staan alle bezittingen van het bedrijf – opgesplitst in vlottende activa (contanten en andere dingen, zoals rekeningen van klanten, die naar verwachting binnen een jaar in contanten zullen worden omgezet), lange-termijn activa die het bezit, en immateriële activa – dingen die niet fysiek van aard zijn, zoals intellectueel eigendom en goodwill. Goodwill is het resultaat van overnames: het is het overtollige bedrag dat vaak voor een bedrijf wordt betaald boven de boekwaarde.

De rechterkant van de balans, de verplichtingen, laat zien hoe al deze activa worden gefinancierd. Het wordt meestal opgesplitst in kortlopende verplichtingen (die binnen een jaar vervallen), langlopende verplichtingen en eigen vermogen. Merk op hoe de totale waarde van de activa van het bedrijf gelijk is aan de passiva plus het eigen vermogen (vandaar de term “balans”).

Het analyseren van een balans omvat voornamelijk het beoordelen van het vermogen van het bedrijf om zowel aan zijn kortetermijnverplichtingen als aan zijn langetermijnschuld te voldoen. Voor de eerste kijken beleggers doorgaans naar de huidige verhouding van het bedrijf: vlottende activa gedeeld door kortlopende verplichtingen. Een ratio boven de 1 wordt als goed beschouwd, terwijl alles daaronder een potentiële rode vlag is. 🚩

Om een idee te krijgen van hoe zorgwekkend de schuldenstapel van een bedrijf kan zijn, kunnen we kijken naar de verhouding tussen schulden en totale activa van een bedrijf, die wordt berekend door de totale schuld (zowel op korte als op lange termijn) gedeeld door de totale activa te doen. Maar om de potentie van een bedrijf om aan zijn verplichtingen te voldoen goed te beoordelen, vergelijken investeerders de nettoschuld (totale schuld minus eventuele contanten op de balans) vaak met een maatstaf voor de winst – meestal een maatstaf voor het bedrijfsresultaat die bekend staat als EBITDA.

EBITDA verwijst naar de winst vóór rente, belastingen, afschrijvingen en amortisatie. Het wordt berekend door de laatste twee (beide zijn niet-contante uitgaven) weer op te tellen bij het bedrijfsresultaat dat we eerder hebben bekeken. De nettoschuld / EBITDA-ratio van een bedrijf geeft een indicatie voor hoeveel jaar het zou duren voordat een bedrijf zijn schuld zou terugbetalen – en deze keer is het hoe lager hoe beter. Alles boven de 5 is een mogelijke rode vlag.

Laten we, om dit alles beter te illustreren, nogmaals twee hypothetische bedrijven in dezelfde branche vergelijken: Sterk B.V. en Zwak B.V.

Een paar dingen vallen op. Sterk B.V. heeft een mooie stapel contanten, wat het bedrijf helpt een gezonde current ratio van 2 te geven. De schuld / totale activa van het bedrijf is een bescheiden 30% – en nog beter, de nettoschuld / EBITDA-ratio is 2 (je kunt de resultatenrekening van StrongCo hier niet zien, maar het verdiende vorig jaar $165 aan EBITDA; 200 + 430-300 = 330 en 330/165 = 2). Alles bij elkaar genomen kunnen we concluderen dat Sterk B.V. een gezond bedrijf is dat in een goede positie verkeert om aan zijn kortetermijnverplichtingen en langlopende schulden te voldoen. 

Laten we nu eens kijken naar de balans van Zwak B.V.:

Dit is niet een bedrijf waarin je wilt investeren. Zwak B.V. heeft nauwelijks contanten en de huidige verhouding van 0,5 is wankel. Het bedrijf heeft een hoge schuld / totale activa-ratio van 65% – en tot overmaat van ramp is de nettoschuld-tot-EBITDA-ratio 6 (Zwak B.V. verdiende vorig jaar $260 aan EBITDA). Dit alles zou reden tot bezorgdheid moeten zijn: WeakCo lijkt niet van plan zijn schulden op korte of lange termijn af te lossen. 😰

Heb je ook de grote hoeveelheid goodwill op de balans van Zwak B.V. opgemerkt? Dat kan ook als een rode vlag worden gezien: het geeft aan dat Zwak B.V. in het verleden veel overnames heeft gedaan en er mogelijk te veel voor heeft betaald. Een bedrijf dat organisch kan groeien heeft meestal de voorkeur boven een bedrijf dat dat alleen kan door anderen over te nemen.

Nog een laatste ratio voordat je gaat …

Investeerders in de aandelen van een bedrijf kijken vaak naar een belangrijke maatstaf voor winstgevendheid, het rendement op eigen vermogen (ROE). ROE meet hoe goed een bedrijf het geld van de aandeelhouders (d.w.z. eigen vermogen) gebruikt om winst te genereren. Het wordt berekend als het nettoresultaat over een bepaalde periode (bijvoorbeeld één jaar) gedeeld door het gemiddelde eigen vermogen (van de balans) over die periode. Neem bijvoorbeeld een bedrijf dat $200 aan netto-inkomen verdiende in een kalenderjaar, dat in januari $800 aan eigen vermogen had en in december $1.200. Zijn gemiddelde eigen vermogen over het jaar = (800+1200) / 2 = 1000, en zijn ROE is daarom 200/1000 = 0,2, oftewel 20%.

Kortom, hoe hoger het ROE, hoe aantrekkelijker een bedrijf is als investering. Een stijgende ROE is ook een goed teken, omdat het betekent dat het bedrijf efficiënter wordt in het gebruik van zijn eigen vermogen om meer winst te genereren. Nogmaals, het is handig om de ROE van een bedrijf te vergelijken met zijn concurrenten: een bedrijf met een hogere ROE heeft een concurrentievoordeel en wordt daarom als een superieur bedrijf beschouwd.

En dat is het! Je beschikt nu over alle basis tools die je nodig hebt om de financiële gegevens van jouw bedrijf effectief te analyseren – of het nu gaat om inkomsten, kasstromen of balansoverzichten. Ga erop uit en probeer deze technieken op een aantal echte aandelen die je in de gaten heeft gehouden. Je mag gewoon indruk op jezelf maken … 💸 

 

Al onze artikelen worden 3 dagen voordat ze op onze blog komen gepost in de Beleggers Academy Community. Wil jij er als eerste bij zijn? Join dan de Community!

Tech reuzen de markt op & drukke week voor IPOs

Snowflake en Unity Technologies leiden de drukste week voor nieuwe aandelen sinds Uber. Drie graag gewilde software startups zijn onderdeel van de groep bedrijven die samen 7 miljard dollar ophalen door het uitbrengen van nieuwe aandelen op de Amerikaanse beurs midden...

Investeer als een durfkapitalist: hoe je het volgende grote ding kunt vinden

De sexy, risicovolle durfkapitaal-industrie heeft een fortuin verdiend - en het is gebaseerd op principes die je kunt toepassen op jouw eigen investeringen. Dit artikel splitst ze voor je op. 1. Van walvissen tot WhatsAppWaarom je wilt leren van durfkapitalisten. Het...

Hoe je investeringen kunt zoeken die bij jouw stijl passen

Er zijn wereldwijd tienduizenden aandelen en ETF's, dus hoe kies je in vredesnaam in welke je wilt beleggen? Investeringsscreening is het antwoord: in dit artikel leer je hoe je jouw financiële universum kunt filteren en kunt inzoomen op de aandelen en fondsen die...

Investeren in elektrische voertuigen

Introductie Een van de grootste veranderingen die je waarschijnlijk in jouw leven zult zien, is de verschuiving van door benzine aangedreven motoren naar elektrische voertuigen (EV's). Volgens de onderzoekers van Bloomberg New Energy Finance (BNEF) werden er in 2020...

Hoe je vanaf het begin een perfect uitgebalanceerd portfolio opbouwt

Van daytraders tot fundamentele investeerders, de beste beleggers spreiden hun risico over meerdere beleggingen. Dat is waar dit artikel over gaat: hoe je de perfecte balans kunt vinden, hoe je het kunt aanpassen als je situatie verandert, en dit het verschil kan...

Wat poker je kan leren over beleggen

Hoe bedoel je, poker en beleggen? Enkele van de meest succesvolle investeerders aller tijden zijn ofwel zelf slimme pokerspelers (zoals David Einhorn) of nemen regelmatig voormalige professionals in dienst (zoals grote hedgefonds als Bridgewater Associates en Brevan...

Hoe je financiële overzichten kunt analyseren en inzicht kunt krijgen in de cijfers van een bedrijf

Het begrijpen van de financiële jaarrekeningen van een bedrijf onthult hoop, angsten en kleine geheimen. Analisten onderzoeken trends in resultatenrekeningen, kasstroomoverzichten en balansen - en berekenen en interpreteren ratio's om de sterkte van een bedrijf ten...

Investeren in de olie- en gasindustrie in goede en slechte tijden

Hoe werkt de olie- en gasindustrie? En hoe investeer je in de energiesector? Energie om te verbrandenHoe de energiesector in de loop van de tijd is veranderd - en de vier belangrijkste componenten. De energiesector heeft de afgelopen tien jaar grootste veranderingen...

Deze bubbel gaat barsten. Dus wanneer moet je verkopen?

Wat is er aan de hand?Wanneer de angst om iets te missen zwaarder weegt dan de angst om verliezen te maken, kunnen markten het euforische stadium ingaan, wat vaak een dreigende crash aankondigt.Maar zelfs als de aandelenprijzen bemoedigend zijn, kan niemand met...

Zes gewaagde ideeën van een van de beste investeerders van 2020

Wat is hier aan de hand? ARK Investment Management heeft een goed jaar achter de rug. De hoeveelheid geld die zij beheert in haar 'thematische' exchange-traded funds (ETF's) vertienvoudigde in 2020 - en met een instroom vorige maand van $47 miljard die die van rivalen...

GameStop: De katalysator achter de stijging

Wat is hier aan de hand?Je denkt misschien dat je alles hebt gehoord wat er te weten valt over GameStop (GME): de computergame-retailer wiens shorted aandeel dit jaar met meer dan 1.500% is gestegen nadat online handelaren samen een “short squeeze” te veroorzaken....

Start gratis een cursus!

Krijg 3 uur lang ongelimiteerd toegang